همه چیز درباره زخم پای دیابتی

بازارطببازارطب

زخم پای دیابتی

زخم از شایعترین صدمات پا در افراد دیابتی است. یکی از انواع زخم، زخم پای دیابتی است که کیفیت زندگی بیماران دیابتی را با مشکلات فراوان روبرو میکند. زخم پا در شدیدترین حالت به قطع پا منجر خواهد شد. طبق تخمین ها در هر ۳۰ ثانیه یک پا در دنیا بر اثر دیابت قطع میشود. عامل حدود ۷۰% از موارد قطع پا نیز بیماری دیابت است. اکثر افراد دیابتی به دلیل نداشتن حس در پا متوجه آسیب یا خراش کوچک نشده، این جراحات کوچک به مرور پیشرفته تر گشته و زخم ایجاد میکنند. هرچه فرد مدت طولانی تری به دیابت مبتلا باشد احتمال بروز زخم پا هم در او بیشتر است به همین دلیل در سالمندان مبتلا به دیابت، زخم پای دیابتی بسیار شایع است. به دلیل اهمیت مراقبت از پا در دیابت، در این مطلب سعی کرده ایم همه چیز درباره زخم پای دیابتی را بیان کنیم.

علل ایجاد زخم پا

  1. نوروپاتی
  2. بیماری گردش خون محیطی
  3. تنگی عروق محیطی
  4. ترومای تشخیص داده نشده
  5. مشکلات فیزیکی پا
  6. محدودیت حرکت مفصل پا
  7. در معرض عفونت بودن

در افراد دیابتی احتمال بروز زخم پا بسیار بیشتر است زیرا:

  • عموم افراد دیابتی به نوروپاتی و نقص گردش خون محیطی نیز مبتلا هستند.
  • حس پا کاهش یافته یا وجود ندارد.
  • به دلیل قند بالا، سیستم ایمنی ضعیف است.

درجات زخم پای دیابتی

درجات زخم پای دیابتی و علائم آنها

زخم پای دیابتی بر اساس روند پیشرفت، درجات مختلف دارد:

  1. درجه صفر: در این مرحله هیچ زخم بازی وجود ندارد. اما بدشکلی یا سلولیت در این مرحله محتمل و علامت خطر است.
  2. درجه۱: زخم دیابتی سطحی ایجاد شده و پوست در این قسمت افزایش ضخامت نسبی یا شدید (پینه) دارد.
  3. درجه۲: زخم به لیگامان، تاندون یا کپسول مفصلی انتشار یافته یا یک حلقه عمیق بدون استئومیلیت یا آبسه مشاهده میشود.
  4. درجه۳: زخم عمیق و همراه با آبسه، استئومیلیت و گندیدگی مفصل است.
  5. درجه۴: قانقاریا در قسمت جلویی پا یا پاشنه ایجاد میشود.
  6. درجه۵: قانقاریای انتشار یافته به کل پا، آسیب به بافت چربی، ماهیچه، استخوان (استئومیلیت) از نشانه های زخم پای دیابتی درجه۵ هستند.

پیشگیری از زخم پای دیابتی

  1. کنترل قند، فشار و چربی خون
  2. استفاده از کفش راحت که به پا و انگشتان فشار وارد نکند
  3. استفاده از جورابی که هوا را عبور داده و مانع از تعریق شود
  4. کوتاه و تمیز نگاه داشتن ناخن ها. ناخنها را به صورت گرد کوتاه نکنید تا وارد گوشت نشود.
  5. روزانه حداقل دو بار پای خود را بررسی کنید و هرگونه میخچه، پینه، تاول، خراش یا آسیب دیدگی کوچک را جدی بگیرید.
  6. مرتبا پای خود را با شوینده های ملایم شستشو داده و به خوبی خشک کنید.
  7. هرگونه تغییر ناگهانی حس در پا را به پزشک خود اطلاع دهید.
  8. ترجیحا بین انگشتان پا پنبه یا گاز استریل قرار دهید تا از اصطکاک و تماس آنها جلوگیری شود.

مراقبت از زخم پای دیابتی در منزل

  1. شستشوی روزانه با مواد ملایم
  2. خشک نگه داشتن پا
  3. پایین نگه داشتن قند خون
  4. تغذیه مناسب حاوی آنتی اکسیدان و پروتئین بالا
  5. پوشاندن زخم با پانسمان مناسب
  6. استفاده از پماد استریل روی موضع
  7. خودداری از پیاده روی زیاد
  8. استفاده از کفش با جنس نرم و طبیعی که هوا را از خود عبور بدهد و پا در آن عرق نکند.
  9. پوشیدن جوراب ضخیم یا جورابی که پد اضافه در آن برای محافظت بیشتر وجود دارد.

درمان زخم پای دیابتی

هدف ابتدایی از درمان زخم پای دیابتی، رسیدن به یک زخم بسته است تا بتوان از کاهش خطرعفونت اطمینان حاصل کرد. روند درمان زخم پا به درجه، شدت و عمق زخم، جریان خون و وضعیت عفونت وابسته است. به طور کلی به غیر از رعایت نکات عمومی و بهداشتی، میتوان ازدرمان های دیگر نیز بهره برد:

  1. درمان خانگی با ضماد گیاهان دارویی و طب سنتی
  2. داروی خوراکی و موضعی
  3. آنتی بیوتیک خوراکی و موضعی
  4. تقویت سیستم ایمنی
  5. دبریده کردن: به معنای حذف، برداشت و پاکسازی تمام سلول های مرده و بافت نکروزه است. دبریده کردن یکی از مهمترین تکنیک های آماده سازی زخم برای درمان تکمیلی است و آزادسازی فاکتورهای رشد را تحریک کرده، موجب تکثیر سلولی و تسریع روند بهبود میشود. اما در فرد مشکوک به ایسکمی (کاهش جریان خون)، تا زمانی که وضعیت عروقی پا مورد بررسی قرار گیرد، نباید دبریده کردن انجام شود.

دبرید کردن زخم پای دیابتی

روش دبریده کردن زخم انواع مختلف دارد: جراحی، اتولیتیک، شیمیایی، بیولوژیک و مکانیکی. سه روش اول فقط بافت نکروزه را حذف میکنند اما نوع مکانیکی هم بافت نکروزه و هم مقداری از بافت زنده را نیز حذف میکند.

  1. استفاده از پانسمان تخصصی زخم پای دیابتی
  2. اگر آسیب بافتی شدید باشد و درمان موثر واقع نشود، آخرین راه قطع بخش آسیب دیده است.

عوارض زخم پای دیابتی

دو مورد از عوارض مزمن زخم پای دیابتی در مراحل پیشرفته، عفونت و استئومیلیت هستند.

عفونت زخم پا

عفونت زخم پای دیابتی

اگر بهداشت زخم باز رعایت نشود، احتمال عفونت بالاست. عفونت پای دیابتی با علائم مختلفی مانند درد، حساسیت، حرارت، ادم و قرمزی ناحیه همراه است. برای درمان اختصاصی و دقیق عفونت، با نمونه گیری از زخم میتوان میزان و نوع باکتری های ناحیه را  بررسی و سپس درمان دارویی مناسب را آغاز نمود. در افرادی با نقص سیستم عروقی و گردش خون، مصرف آنتی بیوتیک زیاد موثر نیست زیرا انتشار خون در پا ضعیف است. بنابراین در کنار آنتی بیوتیک خوراکی و موضعی حتما باید به درمان عروقی و گردش خون بیمار نیز پرداخت.

استئومیلیت پا

استئومیلیت زخم پای دیابتی

در مراحل پیشرفته، عفونت زخم به بافت چربی، ماهیچه، عصب و استخوان زیرین نفوذ می کند. عفونت و خوردگی استخوان استئومیلیت گفته می شود. تشخیص استئومیلیت پای دیابتی تا قبل از تخریب ۵۰ درصدی استخوان با روش های کنونی امکان پذیر نیست.
روش های موجود انواع عکس برداری و نمونه برداری هستند.

پانسمان زخم پا

پانسمان زخم پای دیابتی

پانسمان مناسب به عنوان پایه ای ترین قدم برای مراقبت از زخم پای دیابتی ضروری است.
پانسمان هم نقش پوشش و محافظ دارد و هم با داشتن مواد مختلف می تواند موجب تسریع در ترمیم زخم شود.
نوع پانسمان به شرایط زخم بستگی دارد.
اکثر بیماران با پانسمان مرطوب احساس راحتی بیشتری دارند.
پانسمان مرطوب، از خشکی بافت و مرگ سلول ها جلوگیری می کند و انتقال فاکتورهای رشد به سلول های هدف را بهبود می بخشد.
یکی از پانسمان های معمول و استاندارد گاز خیس به خشک نرمال سالین است.
پانسمان های حاوی نقره و ید با اثرات آنتی بیوتیکی نیز پر استفاده هستند.
پانسمان نباید سفت بسته شود.
بهتر است بسته به شرایط زخم و میزان ترشح و عفونت، روزانه دو یا سه بار پانسمان را تعویض کرد.
بعضی از پانسمان ها با جذب ترشحات زخم، مدت بیشتری قابل استفاده هستند.

اشتراک گذاری

نوشته های مرتبط

بازارطب

بازار طب از گردهمایی جمعی از متخصصین جوان و به حمایت پزشکان متخصص با بیش از 30 سال سابقه برای خدمت رسانی در تمام حوزه های زخم، استومی، طب سالمندان و تجهیزات توانبخشی برای همیاری و کمک به تمام اقشار جامعه با شعار ” آگاهی بیشتر، سلامتی بیشتر ” شروع به فعالیت کرده است.

مجوزها

تماس با ما

09129236396

ایمیل:
contact[at]bazarteb[dot]com
سبد خرید

سبد خرید شما خالی است.

ورود به سایت