نوشته شده در یکشنبه, ۱۰ فروردین ۱۳۹۹

مزایای فتوتراپی در درمان زردی

مزایای فتوتراپی

فتوتراپی نوزاد چیست؟

اکثر نوزادان در ۱ الی سه روز بعد از تولد دچار زردی ناشی از بیلی روبین اضافی در جریان خون می شوند. بیلی روبین هنگام از بین رفتن گلبول های قرمز خونی ایجاد شده و در صورت هر نوع اختلال در روند طبیعی، منجر به زرد شدن پوست یا سفیدی چشم نوزاد می شود. اگر زردی نوزاد کم باشد خود به خود بهبود یافته و نیاز به درمان خاصی ندارد. فتوتراپی نوزاد زمانی که زردی شدید و خطر آفرین باشد مورد استفاده قرار می گیرد. از مزایای فتوتراپی این است که طی آن کل سطح پوست نوزاد از طریق قرارگیری در دستگاه و تشک مخصوص، تحت تابش اشعه قرار می گیرد. این اشعه بیلی روبین را شکسته و تجزیه کرده و موجب دفع آن از بدن نوزاد می گردد. به این ترتیب زردی بهبود خواهد یافت. این درمان طی فرایندی به نام اکسیداسیون فوتونی اتفاق می افتد. با تابش نور بیلی روبین موجود در خون اکسید شده و در آب حل می گردد. محلول شدن این ترکیب در آب موجب می شود کبد راحت بتواند آن را متابولیزه و دفع کند. میزان موفقیت این درمان به سه عامل بستگی دارد:

  • طول مدت بارداری
  • سطح بیلی روبین خون
  • سن ساعتی نوزاد

انواع فتوتراپی نوزاد

فوتوتراپی نوزاد دو نوع اصلی دارد:

  • فوتوتراپی معمولی
    نوزاد زیر لامپ هالوژن یا فلوئورسنت قرار گرفته و چشمان او با چشم بند محافظت می شوند.
  • فوتوتراپی فیبر نوری
    نوزاد روی یک تشکچه دارای فیبرهای نوری خوابیده و از این طریق نور آبی دریافت می کند.

در هر دو این روش ها هدف تابش نور به میزان ممکن بر پوست نوزاد است. فوتوتراپی معمولی معمولا به عنوان فاز اولیه درمان زردی نوزادان یا برای نوزادان نارس مورد استفاده قرار می گیرد. این نوع فوتوتراپی معمولا هر ۳ الی ۴ ساعت یک بار به مدت ۳۰ دقیقه متوقف شده و نوزاد برای شیردهی، در آغوش گرفتن و تعویض پوشک از دستگاه خارج می شود. در صورتی که زردی نوزاد پس از فوتوتراپی معمولی یا فیبر نوری بهبود نیابد، فوتوتراپی باید به صورت دوره ای تکرار شده و تقویت گردد. به این منظور معمولا از بیش از یک لامپ در کنار تشکچه فیبر نوری همزمان استفاده می شود. همچنین به جای خارج کردن نوزاد از دستگاه، شیردهی با لوله یا تغذیه وریدی انجام می گیرد.

دستگاه فتوتراپی | دستگاه فتوتراپی نوزادان

دستگاه فوتوتراپی نوزاد جهت درمان زردی، دارای یک محفظه و چندین لامپ است. شیشه های این محفظه نور لامپ ها را از خون عبور نمی دهند و برای همراه نوزاد خطری ایجاد نمی کنند. یک یا چند لامپ همزمان قابل استفاده هستند. نوزاد باید مرتبا زیر دستگاه جابجا شود تا از راش یا حساسیت پوستی در یک ناحیه جلوگیری شود. در طول درمان کادر بیمارستان دمای بدن، علائم حیاتی و پاسخ نوزاد به نور را بررسی می کنند.

تاثیر فتوتراپی بر چشم نوزاد

چشمان نوزاد هنگام انجام فوتوتراپی با یک چشم بند نفوذ ناپذیر پوشانده و محافظت می گردد.

عوارض دستگاه فتوتراپی نوزاد

در صورت استاندارد و سالم بودن دستگاه، محفظه و لامپ ها و استفاده از چشم بند مناسب و درجه نور مناسب، عوارض مشاهده نشده یا بسیار اندک هستند. از عوارض موقت فوتوتراپی نوزادان می توان به راش های پوستی، اسهال، گرم شدن بیش از حد و کم آبی بدن نوزاد اشاره نمود.

مزایای فتوتراپی نوزاد در منزل

در موارد خفیف زردی پزشک نوزاد را مرخص نموده ولی استفاده از پتو یا تشکچه فیبر نوری را تجویز می کند. این تشکچهکند که قابل حمل بوده و به راحتی در منزل قابل استفاده است. در صورتی که نوزاد در منزل تحت فوتوتراپی قرار بگیرد باید یک پرستار به منزل مراجعه نموده و نمونه خون را برای اندازه گیری سطوح بیلی روبین دریافت نماید.

لامپ ال ای دی فتوتراپی

سه نوع لامپ برای فتوتراپی نوزاد قابل استفاده است:

  • ال ای دی نور آبی
  • لامپ فلورسنت فشرده
  • لامپ هالوژنی

نکات فتوتراپی نوزاد

  • در طول فوتوتراپی نوزاد به خصوص در موارد زردی شدید و بی آبی و گرم شدن بیش از حد بدن نوزاد باید مرتبا بررسی شوند.
  • میزان آب بدن نوزاد با بررسی حجم ادرار و ثبت وزن روزانه نوزاد یا علائم بی آبی امکان پذیر است.
  • تزریق وریدی مایعات برای پیشگیری یا درمان علائم بی آبی بدن نوزاد یا زمانی که معده او قادر به دریافت مایعات نیست انجام می گیرد.
  • هر ۴ الی ۶ ساعت سطح بیلی روبین خون نوزاد باید جهت تاثیرگذاری و پیشرفت درمان بررسی شود.
  • پس از مشاهده روند بهبود و کاهش بیلی روبین، آزمایش خون هر ۶ الی ۱۲ ساعت انجام می گیرد.
  • در صورت ابتلای نوزاد به بیماری کبدی، لوپوس یا سابقه فامیلی سرطان پوست باید از انجام فوتوتراپی نوزاد اجتناب نمود.