نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

سندرم خشکی دهان: علائم، علل و درمان

خشکی دهان

سندرم خشکی دهان چیست؟

سندرم خشکی دهان که به نام گزروستومی نیز شناخته می شود، ناشی از کاهش تولید بزاق دهان است. این سندرم می تواند موقت یا مزمن باشد. چندین فاکتور بر عدم کارکرد صحیح غدد بزاقی دهان اثر گذار هستند:

  • برخی داروها
  • برخی بیماری ها مانند دیابت
  • استرس یا اضطراب شدید

تعداد افراد مبتلا به سندرم خشکی دهان مشخص نیست اما می توان گفت تقریبا هر فردی در طول زندگی یک بار دچار نوع موقت آن شده و شیوع آن در سالمندان بالاتر است.

علائم و عوارض سندرم خشکی دهان

علائم مرتبط با کاهش بزاق دهانی سه نوع خفیف، متوسط و شدید دارند. در صورت وجود هریک از نشانه های زیر با دندانپزشک مشورت کنید:

  • احساس چسبندگی و خشکی در دهان یا گلو
  • مشکل در خوردن غذاهای خشک که نشان دهنده کمبود بزاق است
  • بزاق چسبناک یا غلیظ
  • خشکی و سفتی زبان
  • گلو درد
  • تنفس بد بو
  • مشکل در جویدن و بلع غذا
  • مشکل در صحبت کردن
  • خشکی و ترک خوردگی لب ها و اطراف دهان، زخم دهانی
  • سوزش زبان و دهان
  • تغییر حس چشایی
  • عفونت دهان

علل کاهش بزاق چیست؟

رایج ترین علت آن عارضه جانبی برخی دارو ها است. یکی از عوارض جانبی بیش از ۴۰۰ دارو و انواع داروهای بدون نسخه خشکی دهان است که برخی از آنها عبارتند از:

  • مسکن ها
  • آنتی هیستامین ها و داروهای ضد آلرژی
  • داروهای ضد فشار خون
  • داروهای شل کننده عضلات
  • داروی پارکینسون
  • داروهای مدر (ادرار آور)
  • دارو و درمان های سرطان مانند رادیوتراپی

بیماری های مرتبط با خشکی دهان

  • دیابت
  • آلزایمر
  • سکته مغزی
  • سندرم شوگرن (نوعی سندرم خود ایمنی)

تغییرات هورمونی در دوران بارداری و یائسگی، باز ماندن دهان هنگام خواب و خروپف نیز از دیگر علل خشکی دهان هستند.

 

درمان دیابت

درمان دیابت

اهمیت بزاق دهان در چیست؟

۹۹% بزاق دهان از آب تشکیل شده است. ۱% باقی مانده حاوی ترکیباتی همچون لوبریکانت، آنزیم و پروتئین هایی است که در مبارزه با عوامل میکروبی و عفونت نقش مهمی دارند. در هر فرد بالغ و سالم روزانه نیم لیتر بزاق تولید می شود. کاهش بزاق دهان منجر به آسیب پذیری بافت های نرم دهان و افزایش ریسک عفونت دهانی می گردد. تشکیل پلاک های دهانی به دلیل عدم حضور بزاق کافی افزایش می یابد. اسیدیته دهان تغییر کرده که عامل دیگری برای عفونت های قارچی و باکتریایی و بوی بد دهان است.
با کاهش اثر لوبریکانتی بزاق دهان جویدن، بلع و صحبت کردن دچار مشکل می شود. حتی مجرای بینی نیز خشک می گردد.

درمان سندرم خشکی دهان

پس از تشخیص این سندرم دندانپزشک دهان و دندان را برای وجود عوارض احتمالی مانند پلاک دندانی بررسی می کند. همچنین ممکن است بتوان برخی داروها را جایگزین نمود. روش های زیر به بازگشت رطوبت دهان کمک کنند:

  • آبنبات و آدامس های بدون قند، خصوصا انواعی که به دلیل طعم و مزه خاص خود محرک تولید بزاق هستند
  • شستشو دهنده های مخصوص دهان
  • استفاده از اشک مصنوعی، در مواردی که سندرم خشکی دهان با کاهش فعالیت غدد اشکی همراه است
  • نوشیدن آب و مایعات فراوان
  • استفاده از ژل یا اسپری مرطوب کننده های دهانی
  • استفاده از اسپری خوشبوکننده دهان بدون قند
  • مصرف محصولات محرک ترشح بزاق
  • پرهیز از مصرف دخانیات و الکل
  • کاهش مصرف نوشیدنی های کافئین

فرد باید مراقبت های دهان و دندان را جدی تر پیگیری کند.

دیدگاهتان را بنویسید